Page content

Bedrijven berekenen schuld aan de Aarde

Grondstof verslindende bedrijven zijn zich steeds bewuster van de milieu-impact van hun activiteiten, al blijft het een moeilijke oefening om overal een prijs aan te hangen. Het NIBE ontwikkelt daar een model voor om op basis van de financiële Jaarrekening ook de milieu-impact te verantwoorden.

Het eerste wat je ziet op het wereldcongres over natuurbescherming (van de Internationale Unie voor Natuurbescherming) in het Zuid-Koreaanse Jeju is een bedrijvenpaviljoen. Op de eerste editie in 2004 in Bangkok waren er slechts twee bedrijfsleiders aanwezig, herinnert Peter Bakker zich. De voorzitter van de World Business Council for Sustainable Development (WBCSD) gelooft dat bedrijven een rol te spelen hebben voor milieubescherming en de creatie van duurzame groei. Ten tijde van de eerste Aardetop in Rio de Janeiro in 1992 golden privébedrijven nog als de ergste vijand van de natuur. In september 2012 in Jeju kwamen cementreus Holcim en middelgrote ondernemingen zoals het Sri Lankaanse theebedrijf Dilmah zich van hun groenste kant tonen.

Jeju Zuid-Korea, de plaats waar de top werd gehouden

Jeju Zuid-Korea, de plaats waar de top werd gehouden

Ander zakenmodel

Maar goede intenties volstaan niet. Experts zoals Bakker zeggen dat bedrijven hun manier van werken ingrijpend moeten veranderen. Hun impact op het milieu bijvoorbeeld zou een belangrijke factor moeten zijn bij het besluitvormingsproces. Elk bedrijf zou die impact moeten evalueren en er uiteindelijk een prijs aan moeten hangen.

“Veel bedrijven hebben met vallen en opstaan hun milieu-impact leren onderzoeken”, meent Bakker. De topman van WBCSD zegt dat als bedrijven hun ecologische voetafdruk in rekening brengen, de kosten waarschijnlijk zullen stijgen, vooral als ze ook veranderingen doorvoeren om hun voetafdruk te verminderen. Maar op den duur zal dit ook economische voordelen opleveren.

Pavan Sukhdev, auteur van het nieuwe boek Corporation 2020: Transforming Businesses for Tomorrow’s World, is ook van mening dat bedrijven een prijs moeten plakken op hun milieu-impact. Sukhdev raakt een gevoelige snaar door te stellen dat bedrijven moeten kiezen voor een zakenmodel dat niet alleen financiële winst creëert, maar ook winst op sociaal en ecologisch vlak.

Puma

Het sport- en kledingmerk Puma houdt volgens zijn vertegenwoordiger Holly Dublin rekening met “de kostprijs van zijn activiteiten voor de natuur”. Het bedrijf ging hiervoor aankloppen bij consultancybureaus PricewaterhouseCoopers en Trucost, en past de berekeningen sinds 2011 toe. In een eerste fase werd een prijs geplakt op de tonnen uitgestoten broeikasgassen en de kubieke meters water die werden verbruikt bij zijn activiteiten en in zijn toeleverketen.

13-13 puma 3

Het bedrijf is één van de eerste – naar eigen zeggen zelfs het allereerste – ter wereld dat een ecologische winst-en-verliesrekening introduceert. In de zogenaamde “Environmental Profit and Loss”-statements (E P&L)  wordt in een eerste fase de berokkende schade uitgerekend van CO2-uitstoot en waterverbruik. In de winst-en-verliesrekening vinden we onder meer de CO2-uitstoot door koeien bij de productie van leer, het waterverbruik bij de verbouwing van katoen en de tol die chemicaliën eisen van het milieu netjes uitgecijferd en opgesomd. Op het eerste rapport dusver prijkt op die manier een schuld van 94,4 miljoen euro in 2010.

Het systeem betekent een mijlpaal voor pleitbezorgers van maatschappelijk verantwoord ondernemen. De ‘E P&L’ laat eindelijk toe een monetaire waarde op de milieu-impact te plakken, waardoor het volgens Puma beter toelaat de implicaties van bedrijfsbeslissingen in te schatten. Een groot voordeel is dat men met deze “harde cijfers” iets concreets in handen heeft om aandeelhouders en bedrijfsleiders te overtuigen van de goede zaak.

Voor 2010 kwam het bedrag van 140 miljoen euro aan impact op ecosystemen en het milieu uit de bus. Waterconsumptie en uitstoot waren goed voor ongeveer 94,4 miljoen euro. De rest werd berekend in een tweede fase en heeft betrekking op de veranderingen in landgebruik voor de productie van ruwe materialen, luchtvervuiling en afval, vooral bij de toeleveranciers.

Sinds de berekening van zijn impact stelt het bedrijf zich tot doel om tegen 2015 volledig duurzame verpakking te hebben, een kwart minder CO2 uit te stoten en een kwart minder energie en water te verbruiken. Volgens Dublin hebben veel andere bedrijven al interesse getoond in hun berekeningsmethode.

De milieu-impact zoals voor Puma uitgerekend

De milieu-impact zoals voor Puma uitgerekend

Groeilanden

Bakker onderstreept nog het belang van ondernemingen in snel groeiende economieën zoals India, China en Brazilië. Met een bevolking van in totaal 3 miljard moeten deze landen ondubbelzinnig laten weten dat ze snelle ontwikkeling niet ten koste van het milieu zullen laten gebeuren, vindt hij. “Want als we deze landen niet duurzaam kunnen ontwikkelen, is er geen hoop.”

“Als ze het consumptiegedrag van het Westen kopiëren, zitten we in de problemen”, aldus Bakker. WBCSD heeft de schade van dit consumentisme al becijferd. In de voorbije 50 jaar is 60 procent van de diensten die het milieu ons verschaft – zoals zoetwater, voedsel, klimaatregeling, waterzuivering en afvalverwerking – in verval geraakt. Dat staat in een nieuw rapport dat WBCSD in Jeju heeft gepresenteerd.

De kostprijs van deze degradatie is enorm. Door ontbossing bijvoorbeeld zou jaarlijks 1,5 tot 4 biljoen euro aan diensten door ecosystemen verloren gaan.

Puma veroorzaakt zelf maar 6% van de totale milieubelasting van haar producten, maar Tier4, de veeteelt voor het leer van de schoenen, veroorzaakt bijvoorbeeld 57% van de totale milieubelasting!

Puma veroorzaakt zelf maar 6% van de totale milieubelasting van haar producten, maar Tier4, de veeteelt voor het leer van de schoenen, veroorzaakt bijvoorbeeld 57% van de totale milieubelasting!

Milieu Jaarrekening

NIBE is een model aan het ontwikkelen om deze milieu-impact in kaart te brengen en zal in september met de pilot resultaten naar buiten komen. Dan wordt inzichtelijk wat de impact van het NIBE op het milieu is de afgelopen jaren en hoe en waarom dit veranderd is.

Zodra de pilot is afgesloten zal NIBE dit model aan haar klanten aanbieden als dienst, waarmee ieder bedrijf op basis van zijn financiële jaarrekening in een extra module zijn milieu-impact inzichtelijk kan maken. Vervolgens kan NIBE de klanten ondersteunen bij hun doelstellingen om deze impact te verlagen.

Comment Section

0 reacties op “Bedrijven berekenen schuld aan de Aarde

Plaats een reactie


*